2/B Arazisinde Tapu İptali ve Tescil Davası2/B Arazisinde Tapu İptali ve Tescil Davası

2/B arazilerinde en çok sorulan soru, uzun yıllardır kullanılan bir taşınmazın tapusunun dava yoluyla alınıp alınamayacağıdır. Bu yazı, 2/B arazileri hakkındaki iki bölümlük serimizin ikinci bölümüdür. 2/B kavramı, hak sahipliği ve satış şartları serinin ilk bölümünde anlatılmıştır. Bu bölümde, 2/B arazilerinde hangi hâllerde tapu iptali ve tescil davası açılabileceği, hangi taleplerin sonuç vermeyeceği ve doğru dava yolu ele alınmaktadır.

Temel kural: 2/B arazisi zilyetlikle kazanılamaz

Uzun süre malik gibi kullanılan tapusuz taşınmazlarda, Türk Medeni Kanunu'nun 713. maddesine dayanan zilyetliğe dayalı tescil davası açılabilir. Ancak 2/B arazileri için durum farklıdır.

Yargıtay 8. Hukuk Dairesi, orman sınırları içinde kaldıktan sonra nitelik kaybı nedeniyle orman sınırları dışına çıkarılan bir bölüm hakkında açılan tescil davasında şu ilkeyi tekrarlamıştır: Hangi kanun döneminde olursa olsun nitelik kaybı nedeniyle orman rejimi dışına çıkarılan taşınmazlar Hazine adına çıkarılmıştır; bu yerler özel kanunu gereğince Hazineye kalan yerlerdendir ve tapuda kayıtlı olsun olmasın kazandırıcı zamanaşımı yoluyla edinilemez (Yargıtay 8. HD, 10.02.2025, 2022/7224 E., 2025/897 K.).

Bu nedenle 2/B alanında kalan bir yer için “yirmi yıldan beri kullanıyorum, adıma tescil edilsin” şeklindeki talep kural olarak reddedilir. Aynı davada taşınmazın orman tahdidi dışında kalan ve zilyetlikle kazanılmaya elverişli bir bölümü varsa, o bölüm için zilyetlik şartlarının ayrıca incelenmesi gerekir.

Doğru talep: Kullanıcı şerhi

2/B arazisini fiilen kullanan kişinin korunması, mülkiyet tescili yoluyla değil, tapunun beyanlar hanesine kullanıcı şerhi yazılmasıyla sağlanır. Bu şerh, 6292 sayılı Kanun uyarınca taşınmazı Hazineden satın alma hakkının temelidir.

Yargıtay, tapu iptali ve tescil talebiyle açılan bir davada, talebin aynen kabul edilmesi yerine taşınmaz bölümünün Hazine adına arsa niteliğiyle tesciline ve beyanlar hanesine “2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır, taşınmaz davacının kullanımındadır” şerhinin yazılmasına karar verilerek hükmü düzeltmiştir (Yargıtay 8. HD, 10.12.2025, 2025/3619 E., 2025/7498 K.). Uygulamada bu nedenle davalarda asıl talebin yanında, terditli olarak kullanıcı şerhi verilmesi istenmesi önem taşır.

Kullanım kadastrosuna itiraz

2/B alanlarında kullanıcılar, Kadastro Kanunu'nun ek 4. maddesine göre yapılan kullanım kadastrosuyla belirlenir. Kadastro tutanağında kullanıcı olarak başkası gösterilmişse veya hiç şerh verilmemişse, tutanaklara karşı kadastro mahkemesinde dava açılabilir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'na göre bu davalarda aranan şart, kullanım kadastrosu tarihindeki fiilî kullanımdır; yirmi yıllık zilyetlik şartı aranmaz. Kullanıcı şerhi mülkiyet değil, öncelikli satın alma konusunda kişisel bir hak sağlar. Kurul, harici satış sözleşmesi, keşif, tanık beyanları ve bilirkişi raporuyla tespit tarihinden önce başlayan fiilî kullanımını ispatlayan davacı lehine karar verilmesi gerektiğini kabul etmiştir (Yargıtay HGK, 17.12.2025, 2024/138 E., 2025/845 K.).

Hazine taşınmazı sattıktan sonra dava açılabilir mi?

Kullanıcı şerhi sahibine 6292 sayılı Kanun uyarınca satış yapılıp tapu devredildikten sonra açılan davalarda Yargıtay'ın yaklaşımı daha sınırlayıcıdır:

• Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 2026 tarihli bir kararında aktarılan ilkelere göre, kullanıcı şerhi verilebilmesi veya şerhin değiştirilebilmesi için taşınmazın mülkiyetinin Hazinede olması gerekir. Satış yoluyla Hazinenin mülkiyetinden çıkan taşınmazın beyanlar hanesine şerh verilemez. Buna karşılık idareyle yalnızca satış sözleşmesi yapılmış, ancak tapuda devir gerçekleşmemişse dava dinlenebilir; çünkü taşınmaz mülkiyeti tescille kazanılır (Yargıtay 8. HD, 05.02.2026, 2024/2158 E., 2026/632 K.).
• 6292 sayılı Kanun uyarınca satış yapılarak başkası adına tapu oluştuktan sonra, yalnızca kullanım iddiasına dayanarak yeni malike karşı tapu iptali ve tescil davası açılması kural olarak sonuç vermez. Yargıtay, kendi murislerinin taşınmazı kullandığını ileri sürerek Hazineden satın alanlara karşı tapu iptali ve tescil isteyen davacıların davasının reddini onamıştır. Kararda, kullanıcı şerhinin ancak kadastro tutanağının beyanlar hanesine yazılmasıyla hak doğuracağı ve tespit tarihinden itibaren on yıllık hak düşürücü sürenin geçtiği de vurgulanmıştır (Yargıtay 8. HD, 19.01.2026, 2025/2607 E., 2026/250 K.).

2/B arazisinde hakkı korumanın zamanı, kullanım kadastrosu ve satış aşamasıdır; satış tamamlandıktan sonra dava imkânları belirgin biçimde daralır.

Kişi adına tapulu yerlerde 2/B belirtmesi

Tapusu kişi adına kayıtlı olduğu hâlde sonradan orman sınırları dışına çıkarıldığı gerekçesiyle 2/B belirtmesi konulan taşınmazlar için 6292 sayılı Kanun'un 7. maddesi özel bir çözüm öngörür. Tapu ve kadastro veya imar mevzuatına göre ilgilileri adına oluşmuş kayıtlarda, idareye başvurulup durumun doğruluğu tespit edilirse:

• Tapu kaydı bedel alınmaksızın geçerli kabul edilir ve 2/B belirtmesi terkin edilir.
• Hazine bu gerekçeyle dava açmaz, açılmış davalardan vazgeçer.
• Özel kanunlarla Devlet tarafından satılan, dağıtılan veya iskân yoluyla verilen taşınmazlarda da benzer koruma vardır.

Bu nedenle tapusu kendi adına olan kişinin, 2/B belirtmesi nedeniyle Hazineye karşı tapu iptali davasıyla karşılaşması hâlinde öncelikle bu maddenin şartlarının değerlendirilmesi gerekir. Kanun ayrıca, 2/B alanlarında Kanuna göre yapılacak işlemler sonuçlanıncaya kadar Hazinenin kişiler aleyhine açması gereken davaların açılmayacağını, açılmış davaların durdurulacağını ve bu alanların aynına yönelik hak düşürücü sürelerin işlemeyeceğini düzenler.

Orman kadastrosuna ve 2/B işlemine itiraz

Taşınmazın hiç orman sayılmaması gerektiğini, orman tahdidinin hatalı olduğunu veya 2/B işleminin yanlış yapıldığını ileri süren kişinin izleyeceği yol farklıdır. Orman Kanunu'nun 11. maddesine göre:

• Orman kadastro komisyonunun tutanak ve haritaları otuz gün süreyle askıya çıkarılır; bu ilan ilgililere tebliğ hükmündedir.
• Askı tarihinden itibaren otuz gün içinde kadastro mahkemesinde dava açılabilir.
• Tutanak ve haritaların kesinleşmesinden itibaren on yıl geçtikten sonra, kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanılarak Hazine dışında kimse itiraz edemez ve dava açamaz.
• Orman sınırları dışına çıkarma işlemlerine karşı açılan davalarda hasım Hazine ve Orman Genel Müdürlüğüdür.

Bu davalarda eski tarihli orman kadastro tutanakları ve haritaları zemine uygulanır, hava ve uydu fotoğrafları incelenir; orman mühendisi, fen bilirkişisi ve ziraat mühendisinden oluşan bilirkişi heyetiyle keşif yapılır.

Hangi dava, hangi durumda?

1. Taşınmaz 2/B alanında, Hazine adına kayıtlı ve satış yapılmamışsa: kullanım kadastrosuna itiraz veya kullanıcı şerhi davası; ardından 6292 sayılı Kanun uyarınca satın alma başvurusu.
2. Taşınmazın orman sayılmaması veya 2/B işleminin hatalı olduğu iddiası varsa: süresi içinde orman kadastrosuna veya 2/B işlemine itiraz davası.
3. Tapu kişi adına kayıtlıyken 2/B belirtmesi konulmuşsa: 6292 sayılı Kanun'un 7. maddesi uyarınca idareye başvuru ve belirtmenin terkini.
4. Taşınmaz satılıp başkası adına tapu oluşmuşsa: dava imkânları dardır; satışın dayanağı olan şerhin hangi süreçle oluştuğu ve sürelerin geçip geçmediği ayrıca incelenmelidir.

İşlem yapmadan önce

• Tapu kaydını, beyanlar hanesini ve takyidat bilgilerini güncel olarak alın.
• Orman kadastrosu ve 2/B uygulamasının yapıldığı ve kesinleştiği tarihleri öğrenin.
• Kullanım kadastrosu yapıldıysa tutanağı ve askı ilan tarihlerini temin edin.
• Kullanımı gösteren harici satış sözleşmesi, vergi ve ecrimisil kayıtları, fotoğraflar ve tanıkları önceden belirleyin.
• 6292 sayılı Kanundaki başvuru ve ödeme sürelerini kaçırmayın.

Sık sorulan sorular

2/B arazisinde zilyetliğe dayalı tapu iptali ve tescil davası açılabilir mi?

Yargıtay'a göre 2/B alanları zilyetlikle kazanılamaz. Bu nedenle kişi adına tescil talebi kural olarak reddedilir; kullanıcı yönünden doğru talep, beyanlar hanesine kullanıcı şerhi yazılmasıdır.

Kullanıcı şerhi başkası adına yazıldıysa ne yapmalıyım?

Kullanım kadastrosu tutanaklarına karşı kadastro mahkemesinde dava açabilirsiniz. Tespit tarihindeki fiilî kullanımınızı ispatlamanız gerekir; yirmi yıllık zilyetlik şartı aranmaz.

Hazine taşınmazı başkasına sattıysa hakkım kalır mı?

Satış tamamlanıp tapu devredildikten sonra kullanıcı şerhi istenemez ve yalnızca kullanım iddiasıyla yeni malike karşı tapu iptali davası kural olarak sonuç vermez. Satış sözleşmesi yapılmış ama tapuda devir gerçekleşmemişse dava dinlenebilir.

Tapum benim adıma ama beyanlar hanesine 2/B yazıldı; tapum iptal edilir mi?

6292 sayılı Kanun'un 7. maddesine göre tapu ve kadastro mevzuatına uygun oluşmuş kayıtlar, idareye başvurulup durum tespit edildiğinde geçerli kabul edilir ve 2/B belirtmesi terkin edilir.

Orman kadastrosuna ne kadar sürede itiraz edebilirim?

Askı ilanından itibaren otuz gün içinde kadastro mahkemesinde dava açılabilir. Kesinleşmeden itibaren on yıl geçtikten sonra kadastrodan önceki sebeplere dayanılarak Hazine dışında kimse dava açamaz.